ChatGPT یا Gemini؟ مقایسه‌ی صادقانه برای کاربر ایرانی؛ کدام برای کار شما ارزش پول دارد

بیشتر کسانی که می‌پرسند «ChatGPT بهتر است یا Gemini؟» در واقع سؤال دیگری دارند: «پولم را خرج کدام کنم که پشیمان نشوم؟» جواب کلی «هر دو خوب‌اند» به درد این سؤال نمی‌خورد.

جواب واقعی به کاری بستگی دارد که با آن انجام می‌دهید. کسی که مقاله و پیام کاری می‌نویسد، با دانشجویی که روزی ده PDF می‌خواند، یا کسی که برای اینستاگرام عکس و ویدیو می‌سازد، به ابزار یکسانی نیاز ندارد.

این مقایسه دو چیز را روشن می‌کند: هرکدام در چه کاری واقعاً جلوتر است و خرید و نگه‌داشتن هرکدام از ایران چه فرقی دارد. هر جا یکی از این دو عقب است، صریح گفته‌ایم؛ ما هر دو را می‌فروشیم و دلیلی نداریم یکی را بیشتر از واقعیت تعریف کنیم.

هر دو شرکت مدل‌هایشان را هر چند ماه عوض می‌کنند. OpenAI از مهر ۱۴۰۵ نسل جدید مدل‌هایش را اول برای کاربران پولی فعال کرده و جمینای هم روی خانواده‌ی Gemini 3 کار می‌کند. نام دقیق مدل‌ها را عمداً ننوشته‌ایم، چون تا این مقاله را بخوانید ممکن است عوض شده باشد. تفاوت‌های جدول بالا پایدارترند.

برای نوشتن، ChatGPT هنوز جلوتر است. مخصوصاً وقتی دستور دقیق می‌دهید («سه پاراگراف، لحن رسمی، بدون اصطلاح انگلیسی»)، ChatGPT به دستور پایبندتر می‌ماند. متن‌هایش هم کمتر بازنویسی لازم دارد. برای ایمیل کاری، کپشن، رزومه و ترجمه‌ی روان، بیشتر مقایسه‌های مستقل امسال هم ChatGPT را جلوتر دانسته‌اند.

فارسی هر دو خوب است، ولی کامل نیست. هر دو گاهی ساختار جمله‌ی انگلیسی را به فارسی منتقل می‌کنند. اگر متن فارسی رسمی می‌خواهید، در دستور صریح بنویسید «فارسی معیار، بدون ترجمه‌ی تحت‌اللفظی». این کار نتیجه‌ی هر دو را بهتر می‌کند.

اینجا جمینای جلوتر است. جمینای می‌تواند متن‌های خیلی بلند را یک‌جا نگه دارد. به گفته‌ی گوگل، تا حدود یک میلیون توکن، یعنی چند کتاب کامل. برای دانشجویی که جزوه‌ی ۳۰۰ صفحه‌ای، مقاله‌های انگلیسی یا چند PDF را با هم خلاصه می‌کند، این تفاوت محسوس است.

دو ابزار دیگر هم برای درس به کار می‌آید:

اگر پایان‌نامه یا پروژه‌ی تحقیقی دارید، جمینای ارزش بیشتری می‌دهد. اگر دنبال ابزاری هستید که فقط بر اساس منبع جواب بدهد، Perplexity Pro را هم ببینید.

برای کد، ChatGPT کمی جلوتر است. دلیلش بیشتر ابزارهای اطرافش است تا خود مدل: Codex برای کار روی پروژه‌ی واقعی و توضیح دادن مرحله‌به‌مرحله‌ی خطاها. جمینای هم کد خوبی می‌نویسد و چون متن طولانی را بهتر نگه می‌دارد، برای خواندن یک پروژه‌ی بزرگ یک‌جا مناسب است.

برنامه‌نویسی که هر روز با هوش مصنوعی کار می‌کند، معمولاً از ChatGPT راضی‌تر است. کسی که گاهی یک اسکریپت یا فرمول اکسل می‌خواهد، با هرکدام کارش راه می‌افتد.

برای تولیدکننده‌ی محتوا، این مهم‌ترین تفاوت است و جمینای جلوتر است.

نوشتن متن فارسی درست روی تصویر سال‌ها نقطه‌ضعف همه‌ی هوش‌های مصنوعی تصویرساز بوده. نانو بنانا پرو اولین ابزار رایجی است که برای بنر و پوستر فارسی واقعاً قابل استفاده شده. هنوز هم گاهی یک حرف را جابه‌جا می‌نویسد، پس قبل از انتشار متن را چک کنید.

ساخت ویدیو هم الان عملاً فقط در جمیناست. OpenAI در فروردین ۱۴۰۵ اعلام کرد اپ ویدیوساز Sora را تعطیل می‌کند. اگر ویدیوی کوتاه برای ریلز یا تبلیغ می‌خواهید، ChatGPT گزینه نیست.

یکی از کاربردهای پرطرفدار هوش مصنوعی بین ایرانی‌ها، تمرین speaking است: با آن حرف می‌زنید، جواب می‌دهد و اشکال‌هایتان را می‌گیرد. اینجا ChatGPT جلوتر است. حالت صوتی‌اش لحن و مکث طبیعی‌تری دارد، وسط حرفش می‌شود حرف زد و لهجه‌ها را بهتر می‌فهمد. Gemini Live هم مکالمه‌ی صوتی دارد، ولی در بیشتر مقایسه‌ها حالت صوتی ChatGPT طبیعی‌تر ارزیابی شده.

برای تمرین آیلتس این دستور را امتحان کنید:

بهترین راه مقایسه این است که یک دستور واقعی را به هر دو بدهید. این سه، تفاوت‌ها را سریع نشان می‌دهند:

هیچ‌کدام کارت ایرانی قبول نمی‌کنند، چون OpenAI و گوگل هر دو باید تحریم‌های آمریکا را رعایت کنند. ولی مدل مالکیت اشتراک در این دو فرق دارد و روی امنیت حسابتان اثر می‌گذارد:

یک نکته درباره‌ی فضای ۵ ترابایت جمینای: در عضویت خانوادگی، این فضا بین اعضای خانواده مشترک است. پس آن را یک فایده‌ی جانبی بدانید، نه دلیل اصلی خرید.

بدترین گزینه در هر دو، اکانت اشتراکی است که چند نفر با یک رمز از آن استفاده می‌کنند. هر کس وارد شود تاریخچه‌ی چت بقیه را می‌بیند و با اولین گزارش تخلف، کل اکانت بسته می‌شود. چرایش را در راهنمای خرید ChatGPT Plus در ایران و راهنمای جمینای و Google AI Pro کامل توضیح داده‌ایم.

خیلی از کاربران حرفه‌ای در نهایت هر دو را دارند: ChatGPT برای نوشتن و کد، جمینای برای تحقیق و تصویر. اگر فقط یکی را می‌خواهید، ستون اول جدول بالا را با کار روزانه‌تان مقایسه کنید.

قبل از خرید هم این آزمون ساده را انجام دهید: یک کار واقعی خودتان، مثلاً یک ایمیل یا خلاصه‌ی یک فایل، را به نسخه‌ی رایگان هر دو بدهید. هرکدام که جوابش کمتر ویرایش لازم داشت، همان را بخرید. نسخه‌ی پولی همان سرویس را سریع‌تر و با سقف بیشتر می‌دهد، نه یک سرویس دیگر.

هر دو فارسی را خوب می‌فهمند و تفاوت در فهم کم است. در نوشتن فارسی، ChatGPT معمولاً روان‌تر است. در خواندن متن‌های طولانی فارسی، مثل یک کتاب یا چند فایل، جمینای راحت‌تر است.

برای استفاده‌ی گاه‌به‌گاه کافی است. نسخه‌ی رایگان هر دو از مدل سبک‌تر استفاده می‌کند و زود به سقف می‌رسد. اگر هر روز با آن کار می‌کنید یا فایل و عکس زیاد می‌دهید، تفاوت را حس می‌کنید. مقایسه‌ی دقیق‌تر را در تفاوت ChatGPT رایگان و پلاس نوشته‌ایم.

Go پلن ارزان‌تر OpenAI است. سقف پیام، فایل و ساخت عکس آن چند برابر نسخه‌ی رایگان است، ولی به مدل‌ها و ابزارهای پیشرفته‌ی Plus دسترسی کامل ندارد. OpenAI هم نمایش تبلیغ در Go را آزمایش می‌کند. برای چت روزمره کافی است، برای کار حرفه‌ای نه.

فقط جمینای. ابزار Veo داخل اشتراک Google AI Pro است و روزانه حدود سه ویدیوی کوتاه می‌سازد. ChatGPT الان ابزار ویدیوسازی ندارد.

بله. هیچ‌کدام قرارداد بلندمدت ندارد. تاریخچه‌ی چت‌ها هم روی حساب خودتان می‌ماند و اگر دوباره برگردید سر جایش است.

بله، برای هر دو. هر دو سرویس آی‌پی ایران را بسته‌اند. اشتراک پولی این محدودیت را برنمی‌دارد، فقط سقف استفاده را بالا می‌برد.

ChatGPT و جمینای دیگر رقیب مستقیم در همه‌چیز نیستند. ChatGPT برای نوشتن، ترجمه و کدنویسی جلوتر است. جمینای برای متن‌های طولانی، تحقیق، ابزارهای گوگل و هر چیزی که خروجی‌اش عکس یا ویدیو است. اگر به ویدیو یا متن فارسی روی تصویر نیاز دارید، انتخاب عملاً فقط جمیناست.

با کار روزانه‌تان انتخاب کنید، نه با اسم بزرگ‌تر. بعد از انتخاب، ChatGPT Plus را روی ایمیل خودتان یا جمینای را روی جیمیل خودتان فعال کنید. بقیه‌ی اشتراک‌ها هم در صفحه‌ی هوش مصنوعی هستند.